Wprowadzenie. Choroba dyskowa części szyjnej i lędźwiowej kręgosłupa stanowi poważny problem medyczny i socjalny. Zespoły bólowe korzeniowe należą do najczęstszych dolegliwości człowieka. Według rozmaitych statystyk dotyczą około 20-30% ludzi. Choroba dyskowa kręgosłupa szyjnego i lędźwiowego jest najczęściej następstwem fizjologicznie zachodzących zmian zwyrodnieniowych w krążku międzykręgowym, skutkiem przeciążeń ostrych lub przewlekłych lub urazu. Uwypuklony lub przemieszczony do kanału kręgowego krążek powoduje ucisk na korzenie nerwów rdzeniowych i/lub rdzeń kręgowy. Wypuklina (przepuklina) w odcinku szyjnym i lędźwiowym penetruje najczęściej w kierunku tylnym. W zależności od wielkości wypukliny można obserwować następujące zespoły: bólowy, korzeniowy i rdzeniowy. W leczeniu kluczowym zadaniem jest usunięcie przede wszystkim bólu oraz ciasnoty w obrębie kanału kręgowego.

Cel pracy. Celem pracy jest przedstawienie charakterystycznego obrazu klinicznego poszczególnych zespołów kręgosłupowo-korzeniowych w zależności od lokalizacji wypukliny.

Materiał i metody. Analizie poddano grupę 680 chorych z zespołami bólowymi kręgosłupa skierowanych przez lekarzy pierwszego kontaktu do ZMF w okresie trzech miesięcy 2010 r.

Wyniki. U  273 chorych, w tym 86 z bólami w odcinku szyjnym i 187 z bólami w odcinku lędźwiowym  na podstawie badania podmiotowego i przedmiotowego (z uwzględnieniem odruchów, zaburzeń funkcji ruchowych i czuciowych) ustalono dokładnie poziom dyskopatii, co znalazło potwierdzenie w badaniach obrazowych.

Wnioski. W analizowanym materiale u około 40% chorych ustalono rozpoznanie tylko na podstawie dokładnego badania podmiotowego i przedmiotowego. Dokładna znajomość i analiza objawów klinicznych u chorych umożliwia bardzo precyzyjne umiejscowienie poziomu dyskopatii, często bez uciekania się do wykonywania kosztownych i czasochłonnych badań obrazowych.